Spar komt niet terug op het Rapenburg

Het doek lijkt te vallen voor een van de oudste supermarktlocaties van Amsterdam. Op de hoek van de Valkenburgerstraat en het Rapenburg wordt al jaren gewerkt aan nieuwbouw. De buurtsuper Spar, die daar sinds vlak na de tweede wereldoorlog gevestigd was, komt niet meer terug. Het oude pand is gesloopt en in het nieuwe gebouw was opnieuw ruimte gereserveerd voor een Spar. De laatste franchisenemers, inmiddels tegen de pensioengerechtigde leeftijd, hebben echter besloten de winkel niet opnieuw te openen. Tegelijkertijd lijkt projectontwikkelaar Aham Vastgoed de focus te hebben verlegd van winkelruimte naar kantoorruimte omdat dat financieel aantrekkelijker zou zijn. Dat betekent dat de winkelruimte maar kantoorruimte moet worden.

Beeld: Oost Online

Die koerswijziging is opvallend, juist omdat de vraag naar dagelijkse voorzieningen in dit gebied de komende jaren sterk zal toenemen. In 2025 zijn direct naast de voormalige supermarkt 159 studentenwoningen gerealiseerd door woningcorporatie De Key. Boven de winkel zijn bovendien 24 nieuwe appartementen gebouwd, die binnenkort in de verhuur gaan. En op het nabijgelegen Marineterrein staat een grootschalige woningontwikkeling gepland, die duizenden nieuwe bewoners zal aantrekken. Voor de bewoners van dit buurtje is er geen andere supermarkt op loopafstand, dus lijkt de locatie vanuit economisch perspectief toch juist een kansrijke supermarkt-locatie.

Ooit dreef Jacobus Roëll er een sigarenzaak, maar sinds 1939 heeft er steeds een kruidenier gezeten, te beginnen met een vestiging van Simon de Wit. In een tijd waarin zelfbediening nog nieuw was, betekende de winkel een grote verandering in het dagelijks leven van buurtbewoners. Later werd de zaak een Spar, jarenlang succesvol en stevig verankerd in het wijkleven rond Rapenburg en het Kadijksplein. Later veranderde de naam in A-markt en weer later in Spar (‘Kopen bij de Spar, is sparen bij de koop’). De winkel werd gerund door Jacques van Kempen. De panden links van hem werden eind jaren vijftig afgebroken om de inrit van de IJtunnel te kunnen aanleggen. Maar een stukje grond naast de winkel bleef onbenut. Jacques van Kempen vroeg de gemeente of hij er portacabines mocht plaatsen, omdat hij meer winkelruimte nodig had. Uiteindelijk stemde de gemeente in met een futuristisch gebouw met 42 vierkante meter winkel- en opslagruimte.

Het einde van de Spar zal voelbaar zijn voor de omwonenden. Het gaat niet alleen om de voorziening die zal verdwijnen, maar ook valt een belangrijk sociaal en historisch ankerpunt van de wijk weg. Een ontmoetingspunt voor de buurt. Dat lijkt nu verleden tijd.

Met dank aan Oost Online