Twee belangrijke elektriciteitsstations aan de Hoogte Kadijk, die een groot deel van de Amsterdamse binnenstad van stroom voorzien, worden de komende jaren vernieuwd en uitgebreid. Het gaat om een station van TenneT op Hoogte Kadijk 400 (het gebouw Energetica) en een station van Liander daar tegenover op Hoogte Kadijk 401 waar vroeger de Keuringsdienst van Waren was gevestigd. Beide stations zijn verouderd en worden in fases vernieuwd en uitgebreid. Het pand op Hoogte Kadijk 401 wordt gesloopt en vervangen. De werkzaamheden zullen naar verwachting acht tot tien jaar duren.
Beeld: BO1018
Volgens de gemeente, TenneT en Liander is een afweging gemaakt tussen wensen voor ruimtegebruik (boven- en ondergronds), kosten, overlast en veiligheid. Op basis daarvan is besloten dat het elektriciteitsstation van TenneT wordt vernieuwd binnen het bestaande gebouw. Voor het elektriciteitsstation op de Hoogte Kadijk 401 is dit niet mogelijk en Liander bouwt daarom op die locatie een nieuw elektriciteitsstation.
Het is bekend dat het Amsterdamse elektriciteitsnetwerk in de nabije toekomst niet meer kan voldoen aan de toenemende vraag. Naar verwachting zal de stad in 2050 drie tot vier keer zoveel elektriciteit verbruiken als nu. Er wordt dan ook gevreesd voor stroomfiles en een verhoogde kans op storingen. Daarom zien de netbeheerders zich genoodzaakt nieuwe elektriciteitsstations te bouwen, bestaande stations te vernieuwen en een geheel nieuw ondergronds kabelnetwerk aan te leggen. De gemeente en de netbeheerders werken hierbij nauw samen.
Vertrouwelijke besluitvorming en informatieverstrekking als participatie
Het College van B&W heeft in november en december 2025 ingestemd met de inpandige uitbreiding van het TenneT-station op Hoogte Kadijk 400 en het beschikbaar stellen van een kavel op Hoogte Kadijk 401 voor de bouw van een nieuw elektriciteitsstation van Liander. De gemeenteraad heeft hiervoor in een besloten vergadering krediet verstrekt. Ook werd besloten tot de (terug)koop van de grond onder Energetica en de aankoop van de grond onder Hoogte Kadijk 400 die eigendom was van het Rijksvastgoedbedrijf. Al deze besluiten zijn vertrouwelijk, zo blijkt uit een brief van het dagelijks bestuur stadsdeel Centrum van 13 maart 2026 aan de stadsdeelcommissie. In deze brief staat ook dat met een locatiebesluit is vastgelegd dat wordt meegewerkt aan de juridische en planologische procedures om de realisatie van deze twee elektriciteitsstations mogelijk te maken.
In de voordracht aan het dagelijks bestuur mbt het locatiebesluit (10 maart 2026 ) gaat de gemeente in op de afwegingen ten aanzien van de locatiekeuze. Al in maart 2024 heeft een niet met name genoemd adviesbureau een rapport opgesteld met betrekking tot de opties in de omgeving: Er werden twaalf varianten op de Hoogte Kadijk geanalyseerd aan de hand van gezamenlijke criteria van gemeente en netbeheerders en er is rekening gehouden met, zo staat het er min of meer, de technische realisatie en investeringen, de stedenbouwkundige inpasbaarheid in de omgeving en de relevante juridische en planologische beleidskaders, met de ontwikkelkansen in de toekomst en daarmee ook met de kwaliteit, de waarde van de grond en de vastgoedontwikkeling. De duidelijkheid van de tekst laat hier te wensen over. Wel is duidelijk dat de impact op de leefbaarheid in de directe omgeving daarbij niet wordt genoemd. Ook wordt niet duidelijk gemaakt op welke gronden is besloten dat alles vertrouwelijk moest blijven tot het hele proces van besluitvorming zou zijn afgerond.
Het dagelijks bestuur meldt in de brief aan de stadsdeelcommissie dat de gemeente erop toeziet dat participatie zorgvuldig en goed wordt uitgevoerd. Het locatiebesluit is genomen en, zo stelt de brief, de inmiddels aangekondigde informatieavond betekent niet dat bewoners nog inhoudelijke inbreng kunnen hebben. “Bij deze stap is het participatieniveau Informeren en luisteren. Betrokkenen kunnen niet adviseren over de locatie van de elektriciteitsstations. Wel kunnen ze in deze fase adviseren over het beperken van overlast en communicatie over het project (hoe willen de betrokkenen op de hoogte gehouden worden?). “
In de loop van 2026 volgt de “inpassingsfase” en dan kan de omgeving tijdens een bewonersavond haar wensen meegeven over de inpassing. Daarna volgt de presentatie van het schetsontwerp en laat de gemeente zien wat er wel of niet met de wensen van de omgeving is gedaan. Het participatieniveau is dan “adviseren” waarbij voorop staat dat de netbeheerders technische (veiligheids)eisen stellen aan de realisatie van het elektriciteitsstation. “Betrokkenen kunnen wensen kenbaar maken over het ontwerp van het gebouw en, indien mogelijk, over de inrichting van het terrein.“
Het dagelijks bestuur wijst er tenslotte op dat de ontwikkeling van Energetica kan plaats vinden binnen het geldende omgevingsplan. Voor de Hoogte Kadijk 401 zal het omgevingsplan echter moeten worden gewijzigd, en het initiatief daarvoor ligt bij netbeheerder Liander. Dan gelden met betrekking tot de participatie de eisen zoals die zijn vastgelegd in de Omgevingswet. Er is voor omwonenden vanzelfsprekend de mogelijkheid tot bezwaar en beroep waarbij de wijze waarop eerder participatie heeft plaatsgevonden een rol zal spelen.
Op 26 maart vindt de eerste informatieavond plaats – die helaas pas op een zeer laat moment werd aangekondigd – van 19:00 tot 20:30 in de Oosthal van Museum 't Kromhout, Kruithuisstraat 25. Inloop is mogelijk vanaf 18:30. U kunt hier kennismaken met de betrokkenen en uw vragen stellen.
Meer informatie
Bob Maas – omgevingsmanager - bobmaas@amsterdam.nl - 06 3198 1545
TenneT elektriciteitsstation op Hoogte Kadijk 400 www.tennet.eu/nl/hoogte-kadijk
Liander elektriciteitsstation op Hoogte Kadijk 401 www.liander.nl/kadijken
Algemene informatie over stroom in Amsterdam via www.amsterdam.nl/stroom en mail via: stroom@amsterdam.nl